Kaspersky’nin küresel araştırması, yapay zekâ, robotlar ve sanal gerçeklik teknolojilerinin önümüzdeki 10 yılda aile yaşamını köklü biçimde dönüştüreceğini ortaya koyuyor. Ancak bu dönüşüm, beraberinde ciddi siber güvenlik risklerini de getiriyor.
Son on yılda dijital teknolojiler, aile yaşamının merkezine yerleşerek hem iletişim biçimlerini hem de günlük rutinleri kökten dönüştürdü. Akıllı telefonlardan sosyal medyaya, çevrim içi eğitim platformlarından uzaktan çalışmaya kadar pek çok yenilik, ev içi dinamikleri yeniden şekillendirdi. Önümüzdeki on yıl ise bu dönüşümün çok daha derin, çok daha karmaşık ve çok daha kritik bir evresine işaret ediyor.
Kaspersky’nin pazar araştırma merkezi tarafından Kasım 2025’te gerçekleştirilen küresel ankete göre, Türkiye’deki katılımcıların %93’ü dijitalleşmenin ailelerin ortak zaman geçirme alışkanlıklarını kökten değiştireceğine inanıyor. Araştırma, yapay zekâ destekli uygulamalar, ev robotları ve sanal gerçeklik (VR) teknolojilerinin aile yaşamında merkezi bir rol üstleneceğini ortaya koyarken, bu yeni düzenin ciddi siber güvenlik risklerini de beraberinde getirdiğini vurguluyor.
Ekran Süresi Yeni Aile Zamanına Dönüşüyor
Araştırma sonuçlarına göre Türkiye’de katılımcıların %56’sı, yapay zekâ destekli uyku öncesi masallarının önümüzdeki yıllarda standart bir uygulama haline geleceğini düşünüyor. Küresel ölçekte ise özellikle 18-34 yaş arası grupta bu oran %53 seviyesinde.
Günümüzde pek çok uygulama ve akıllı cihaz, çocukların yaşına ve ilgi alanlarına göre özelleştirilebilen, yapay zekâ tarafından üretilmiş hikâyeler sunabiliyor. Bu teknoloji, yoğun ebeveynler için pratik bir yardımcı, çocuklar içinse her zaman erişilebilir ve etkileşimli bir hikâye anlatıcısı anlamına geliyor.
Ancak bu dijital kolaylık, beraberinde önemli riskleri de taşıyor. Yapay zekâ ile etkileşim sırasında çocukların ses kayıtlarının saklanması, kişisel verilerinin işlenmesi ve davranış profillerinin çıkarılması gibi süreçler, siber güvenlik açısından hassas noktalar olarak öne çıkıyor. Bu nedenle ebeveynlerin, güçlü gizlilik politikalarına sahip ve veri güvenliği konusunda şeffaf olan platformları tercih etmeleri kritik önem taşıyor.
Dijital Evcil Hayvanlar ve Yeni Nesil Bağ Kurma Biçimleri
Araştırmaya göre Türkiye’de ailelerin %40’ı, çocukların gelecekte gerçek evcil hayvanlar yerine dijital olanları tercih edebileceğini öngörüyor. Yapay zekâ ile desteklenen bu sanal dostlar, etkileşim kurabilen, öğrenebilen ve duygusal bağ oluşturabilen yapılarıyla dikkat çekiyor.
Bu durum, insan-makine etkileşiminin yalnızca iş ve eğitim alanında değil, duygusal bağlar düzeyinde de yeni bir evreye girdiğini gösteriyor. Ancak bu cihazların sürekli internete bağlı olması, ev ağlarını potansiyel siber saldırı hedefi haline getiriyor.
Sanal Kutlamalar ve VR Tatiller: Aile Ritüelleri Dijitalleşiyor
Türkiye’de katılımcıların %56’sı, aile kutlamalarının video konferans tabanlı platformlara taşınacağını öngörürken, %29’u aile tatillerinin sanal gerçeklik ortamlarında gerçekleşeceğini düşünüyor.
Bugün kulağa bilim kurgu gibi gelen bu senaryolar, üretken yapay zekâ, artırılmış gerçeklik (AR) ve VR teknolojilerinin hızlı gelişimi göz önüne alındığında, önümüzdeki on yıl içinde oldukça gerçekçi hale geliyor. Bu dönüşüm, aile bireylerinin fiziksel olarak bir arada bulunamadığı durumlarda bile güçlü bağlar kurmasını mümkün kılıyor. Ancak aynı zamanda dijital mahremiyet, veri güvenliği ve çevrim içi güvenlik konularında daha yüksek bir bilinç gerektiriyor.
Ev Robotları: Yeni Nesil Dijital Aile Üyeleri
Araştırmaya göre katılımcıların %57’si, ev robotlarının gelecekte aile bireyleri gibi algılanacağını düşünüyor. Ders anlatabilen, oyun oynayan, sohbet eden ve hatta duygusal destek sunabilen bu cihazlar, ev içi yaşamın ayrılmaz bir parçası haline geliyor.
Ancak bu cihazlar, siber saldırganlar için de cazip hedefler oluşturuyor. Bir robot süpürge, akıllı asistan ya da VR gözlüğü; zayıf güvenlik ayarları nedeniyle tüm ev ağının ele geçirilmesine giden yolu açabiliyor.
Kaspersky uzmanları, bu risklere karşı şu temel önlemlerin altını çiziyor:
- Varsayılan şifrelerin mutlaka değiştirilmesi
- Tüm cihaz yazılımlarının düzenli olarak güncellenmesi
- Ev ağlarının segmentlere ayrılması
- IoT cihazlarının ayrı bir ağda konumlandırılması
Kaspersky Premium bünyesinde sunulan Smart Home Monitor özelliği, ev Wi-Fi ağını 7/24 tarayarak bağlı cihazları listeliyor, yeni veya bilinmeyen bir cihaz algılandığında kullanıcıyı uyarıyor ve potansiyel tehditleri erken aşamada tespit etmeye yardımcı oluyor.
Güvenlik, Dijital Ailenin Temel Taşı Olmalı
Kaspersky META Bölgesi Tüketici Kanalı Başkanı Seifallah Jedidi, teknolojinin aileyi parçalamadığını, aksine paylaşılan alanları yeniden tanımladığını vurguluyor:
“Dijital ve fiziksel deneyimlerin iç içe geçtiği bir geleceğe doğru ilerliyoruz. Bir büyükanne ya da büyükbabanın doğum günü kutlamasına hologramla katılması ya da kardeşlerin dünyanın farklı köşelerinden aynı dijital evcil hayvana birlikte bakması artık hayal değil. Asıl mesele, bu ortamları güvenli, saygılı ve insanları birbirine yakınlaştıran alanlar olarak inşa edebilmek.”
Uzmanlara göre, robotlar, yapay zekâ ve VR cihazları aile yaşamının merkezine yerleşirken, güvenlik artık sonradan eklenen bir unsur değil; en baştan tasarlanan temel bir yapı taşı olmak zorunda.
